Galblaas verwijderen (cholecystectomie)
Galblaasverwijdering is een van de meest uitgevoerde operaties in Nederland. De medische term is cholecystectomie. Deze pagina legt uit hoe de operatie verloopt, wat je kunt verwachten en hoe het herstel gaat.
Wanneer is de operatie nodig?
Galblaasverwijdering wordt overwogen bij:
- Symptomatische galstenen: Galstenen met klachten (galkoliek)
- Galblaasontsteking: Acute of chronische cholecystitis
- Biliaire pancreatitis: Alvleesklierontsteking door galstenen
- Galwegstenen: Na ERCP om herhaling te voorkomen
- Porseleingalblaas: Verkalkte galblaas (kankerrisico)
Niet bij stille galstenen: Galstenen zonder klachten worden meestal niet geopereerd. De risico's van de operatie wegen dan niet op tegen de kleine kans op klachten.
Soorten operaties
Laparoscopische cholecystectomie (kijkoperatie)
Dit is de standaardmethode (95% van de operaties):
- 3-4 kleine sneetjes in de buik (0,5-1 cm)
- Camera en instrumenten via de sneetjes
- CO2-gas om buik op te blazen
- Galblaas wordt losgeknipt en via een sneetje verwijderd
- Duur: 30-60 minuten
Voordelen kijkoperatie:
- Kleine littekens
- Minder pijn na operatie
- Sneller herstel (dagen in plaats van weken)
- Meestal dagbehandeling of 1 nacht opname
- Minder kans op wondinfectie
Open cholecystectomie
Soms is een open operatie nodig:
- Bij ernstige ontsteking of vergroeiingen
- Als kijkoperatie omgezet moet worden
- Bij verdenking op kanker
- Soms bij eerdere buikoperaties
Dit gebeurt via een grotere snee onder de rechterribbenboog (10-15 cm).
Voorbereiding
Voorafgaand aan de operatie
- Gesprek met chirurg: Uitleg procedure en risico's
- Preoperatief spreekuur: Anesthesist, bloedonderzoek, ECG
- Medicijnen: Bespreek bloedverdunners en andere medicijnen
- Stoppen met roken: Vermindert complicatierisico
Op de dag van de operatie
- Nuchter vanaf middernacht (niet eten of drinken)
- Meld je op de afgesproken tijd
- Steunkousen worden aangemeten
- Infuus wordt ingebracht
Tijdens de operatie
Narcose
De operatie gebeurt onder algehele narcose. Je slaapt en voelt niets.
De procedure
- Kleine sneetjes worden gemaakt
- Buik wordt opgeblazen met CO2-gas
- Camera wordt ingebracht
- Galblaasgang en bloedvaten worden afgeklemd en doorgeknipt
- Galblaas wordt losgemaakt van de lever
- Galblaas wordt verwijderd via een sneetje
- Wondjes worden gehecht
Na de operatie
In het ziekenhuis
- Je wordt wakker op de uitslaapkamer
- Pijn wordt bestreden met medicijnen
- Meestal dezelfde dag naar huis (dagbehandeling)
- Soms 1 nacht blijven (bij avondoperatie of complicaties)
De eerste dagen thuis
- Rust nemen, maar wel bewegen
- Pijnstillers volgens voorschrift
- Wonden droog houden (eerste dagen)
- Niet tillen (>5 kg) eerste week
- Niet autorijden eerste week
Normale bijwerkingen
- Schouderpijn: Door CO2-gas (verdwijnt binnen dagen)
- Opgezette buik: Normaal na laparoscopie
- Vermoeidheid: Kan enkele weken duren
- Blauwe plekken: Rond de wondjes
Herstelperiode
| Activiteit | Kijkoperatie | Open operatie |
|---|---|---|
| Licht huishouden | Na 1 week | Na 2-3 weken |
| Autorijden | Na 1 week | Na 2-3 weken |
| Werken (kantoor) | Na 1-2 weken | Na 4-6 weken |
| Werken (fysiek) | Na 2-4 weken | Na 6-8 weken |
| Sporten | Na 2-4 weken | Na 6-8 weken |
Risico's en complicaties
Algemene operatierisico's
- Bloeding
- Infectie
- Trombose (bloedstolsel)
- Reactie op narcose
Specifieke risico's
- Galwegletsel: Zeldzaam maar ernstig (0,3-0,5%)
- Lekkage: Gal lekt uit na operatie
- Achtergebleven stenen: In galweg
- Conversie: Overgaan naar open operatie (5%)
Waarschuwingssignalen na operatie:
- Koorts boven 38,5°C
- Toenemende buikpijn
- Geelzucht (gele huid/ogen)
- Aanhoudend braken
- Roodheid of pus uit wond
Neem bij deze klachten direct contact op met het ziekenhuis.
Leven zonder galblaas
Je kunt prima leven zonder galblaas:
- De lever blijft gal produceren
- Gal gaat direct naar de dunne darm
- De meeste mensen merken weinig verschil
- Sommigen hebben tijdelijk dunne ontlasting
Veelgestelde vragen
Hoe lang duurt de operatie?
Een standaard laparoscopische cholecystectomie duurt 30-60 minuten. Bij complicaties of een open operatie kan dit langer zijn.
Doet het veel pijn?
Na een kijkoperatie heb je meestal matige pijn die goed te bestrijden is met pijnstillers. Schouderpijn door het CO2-gas is hinderlijk maar verdwijnt snel.
Wanneer kan ik weer werken?
Bij kantoorwerk meestal na 1-2 weken. Bij fysiek werk 2-4 weken. Luister naar je lichaam.
Kan ik na de operatie weer normaal eten?
De meeste mensen kunnen binnen enkele weken weer normaal eten. Start rustig op en bouw vetrijke voeding geleidelijk op.
Gerelateerde informatie
Laatst bijgewerkt: